Tepe Zagheh

تپه زاغه درحدود 60 کیلومتری جنوب شهر قزوین، در محدوده دشت‌های نزدیک بوئین‌زهرا قرار دارد. مساحت محوطه حدود چهار هکتار گزارش شده و لایه‌های فرهنگی آن نزدیک به شش متر ضخامت دارند. 

این تپه نخستین بار توسط عزت‌الله نگهبان مورد بررسی و حفاری قرار گرفت و مجموعاً 21 خانه از آن بیرون آمد که بیشتر آن‌ها خشتی بودند. در سال ۱۹۷۹ دکتر نگهبان مقاله‌ای مهم درباره ی کاوش یک خانه درتپه منتشر می‌کند. نگهبان استدلال می‌کند که ابعاد بنا، ساختار داخلی، سکوها، اجاق‌ها، نقاشی‌های دیواری و نصب جمجمه‌ها و شاخ‌های بز کوهی، نشان می‌دهند که این ساختمان احتمالاً یک فضای عمومی با کارکرد مذهبی بوده است؛ شاید نیایشگاه یا محل گردهمایی آیینی یک جامعه کشاورز پیشاتاریخی. نگهبان بنا را متعلق به اواخر هزاره هفتم یا اوایل هزاره ششم پیش از میلاد می‌داند و نکته ی بسارجالب آن دیوارهای دارای نقاشی این بناست.

خطوط شکسته، زیگزاگ‌های تو‌در‌تو و نقش‌های جناغی از عناصر تزیینی شناخته‌شده سفال‌های تپه زاغه‌اند. این نقوش، در کنار رنگ‌های قرمز و زمینه‌های نخودی تا قرمز سفال، بخشی از زبان هندسی هنر روستانشینان پیش‌ازتاریخ دشت قزوین را شکل می‌دهند؛ هرچند معنای نمادین دقیق آن‌ها هنوز قطعی نیست.